"EKSTREMAL IQLIM SHAROITIDA POLIFUNKSIONAL MIKROB KONSORSIUMLARINING MAHALLIY QULUPNAY NAVLARI AGROFIZIOLOGIK VA BIOKIMYOVIY KOʻRSATKICHLARIGA TAʼSIR KOʻRSATISH MEXANIZMLARI"

Authors

  • Barotova Baxora Faxriddin qizi Author

Keywords:

Fragaria × ananassa, qurg‘oqchilik stressi, suv tanqisligi, Bacillus, Priestia, Pseudomonas, kserofit mikroflora, ACC-deaminaza, osmoproteksiya, ildiz, biostimulyator.

Abstract

Qurg‘oqchilik qulupnay yetishtirishda suv statusi, ildiz rivojlanishi, fotosintez va mineral oziqlanishni cheklab, hosildorlikni pasaytiruvchi asosiy abiotik stress omilidir. Mazkur tadqiqotda kserofit o‘simliklardan ajratilgan Bacillus, Priestia va Pseudomonas shtammlari asosidagi polifunksional konsorsiumlarning qulupnay o‘sishi va hosildorligiga ta’siri baholandi. O‘g‘itsiz issiqxona sharoitida inokulyatsiya ildiz, poya va barg ho‘l biomassasini nazoratga nisbatan 23,2–30,2%, meva massasini esa 13,5–14 g dan 20–22 g gacha oshirdi; generativ rivojlanish 4–5 kun oldin boshlandi. Ushbu natijalar tadqiqotlarda aniqlangan PGPR mexanizmlari bilan uyg‘un bo‘lib, bakteriyalarning ACC-deaminaza, ekzosaxarid, fitogormon va osmoprotektiv birikmalar hosil qilishi ildiz rivojlanishi, suvdan foydalanish va stressga chidamlilikni kuchaytirishi mumkin. Qulupnayda PGPR inokulyatsiyasi qurg‘oqchilik sharoitida fotosintezga yetkaziladigan zararni ≈67% gacha kamaytirgani ham qayd etilgan.

References

1.Dhiman, V.K., Rana, N., Sudarshna, Dhiman, V.K., Sharma, P., Singh, D. (2024). Assessing the drought-tolerance and growth-promoting potential of strawberry (Fragaria × ananassa Duch.) rhizobacteria for consortium bioformulation. Ecological Genetics and Genomics, 33, 100303. DOI: 10.1016/j.egg.2024.100303.

2.Paliwoda, D., et al. (2022). Effects of rhizosphere bacteria on strawberry plants (Fragaria × ananassa Duch.) under water deficit. International Journal of Molecular Sciences, 23.

3.Design of Microbial Consortia Based on Arbuscular Mycorrhizal Fungi, Yeasts, and Bacteria to Improve the Biochemical, Nutritional, and Physiological Status of Strawberry Plants Growing under Water Deficits. (2024). Plants, 13(11), 1556. DOI: 10.3390/plants13111556.

4.Abdelaal, K.A.A., et al. (2021). The role of plant growth-promoting bacteria in alleviating the adverse effects of drought on plants. Biology, 10(6), 520.

5.Zia, R., et al. (2021). Plant survival under drought stress: implications, adaptive responses, and integrated rhizosphere management strategy for stress mitigation. Microbiological Research, 242.

Downloads

Published

2026-10-05