XORAZM ADABIY MUHITI VAKILLARI IJODINI OʻQITISHDA TANLOV MEZONLARI VA TAMOYILLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21485361Keywords:
Kalit soʻzlar: didaktik yondashuv, kompetensiya, matn saralash, oʻquv dasturi, Oʻzbekiston, pedagogik tajribaAbstract
Annotatsiya: Maqsad — Xorazm adabiy muhitiga mansub ijod namunalari orasidan oʻquv jarayoniga mos matnlarni saralash mezonlarini aniqlash edi. Metodlar — 18 nafar tajriba guruhi va 18 nafar nazorat guruhi (jami 36 nafar) ishtirokidagi uch bosqichli pedagogik tajriba: aniqlovchi pretest, shakllantiruvchi intervensiya va nazorat posttesti; guruhlar maqsadli (purposive) tanlov asosida shakllantirildi. Oʻlchov vositasining ichki izchilligi Cronbach α=0,78 (qoniqarli darajada ishonchli) bilan tasdiqlandi. Natijalar — guruhlar boshlangʻich bosqichda teng chiqdi (p=1,000), ammo intervensiyadan keyin tanlab olingan matnlar bilan ishlagan guruhda natija sezilarli oshdi (p<0,001; Cohen d=1,54), yana bir taqqoslashda taʻsir hajmi d=1,37 boʻldi. Xulosa — matn saralashda didaktik moslik, yosh xususiyati va kompetensiya yoʻnalishi ustuvor boʻlsa, adabiy materialni oʻzlashtirish ancha samarali kechadi; bu mezonlar kelgusi darslik va mashgʻulotlar uchun aniq asos beradi. Tadqiqot cheklovlari: kichik namuna hajmi va bitta muassasa doirasi natijalarni umumlashtirishni cheklaydi.
References
1.Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PF-60-son Farmoni. 2022–2026-yillarga moʻljallangan Yangi Oʻzbekistonning taraqqiyot strategiyasi. — Toshkent: Adolat, 2022.
2.Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 6-noyabrdagi PF-6108-son Farmoni. Oʻzbekistonning yangi taraqqiyot davrida taʻlim-tarbiya va ilm-fan sohalarini rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida. — Toshkent: Adolat, 2020.
3.UNESCO. Reimagining our futures together: a new social contract for education. — Paris: UNESCO, 2021.
4.Darling-Hammond L., Hyler M.E., Gardner M. Effective Teacher Professional Development. — Palo Alto, CA: Learning Policy Institute, 2017.
5.Oʻzbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi. Oliy ta’lim tizimida oʻquv jarayonini tashkil etish boʻyicha me’yoriy hujjatlar [Elektron resurs]. — URL: https://edu.uz/uz
6.Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligi. Ta’lim statistikasi [Elektron resurs]. — URL: https://stat.uz/uz/rasmiy-statistika/social-sphere-2/education
7.Hattie J. Visible Learning: A Synthesis of Over 800 Meta-Analyses Relating to Achievement. — London: Routledge, 2009.
8.Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 8-oktabrdagi PF-5847-son Farmoni. Oʻzbekiston Respublikasi oliy taʻlim tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida. — Toshkent: Adolat, 2019.
9.Xajiyeva I.A. "XX asr boshlarida Xorazm adabiy muhiti va badiiy ijod qirralarini talabalarga taʻlim texnologiyalari vositasida oʻrgatish ("Haft shuaro" misolida)" // Academic Research in Educational Sciences. — 2022. — Vol. 3, Issue 6. — B. 611–621.
10.Watson A., Kelly L.A., Foley J., Kneen J., Smith L.A., Chapman S., Thomas H. "Teacher agency in the selection of literary texts" // English in Education. — 2022. — Vol. 56, No. 4. — P. 340–356. DOI: 10.1080/04250494.2022.2085550
